Beryllium

Wikipedia (chū-iû ê pek-kho-choân-su) beh kā lí kóng...
Thiàu khì: se̍h chāmchhiau-chhoē
Beryllium,  4Be
Be-140g.jpg
Ki-pún sèng-chit
Miâ, hû-hō beryllium, Be
Gōa-hêng white-gray metallic
Beryllium tī chiu-kî-piáu lāi ê ūi-tì
Chúi-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Hāi (goân-sò͘) (hi-iú khì-thé)
Lî-sò͘ (kiⁿ-kim-sio̍k)
Beryllium (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
Phêng-sò͘ (lūi-kim-sio̍k)
Thoàⁿ-sò͘ (to-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Chit-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Sng-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Hut-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Ne-óng (hi-iú khì-thé)
Natrium (kiⁿ-kim-sio̍k)
Magnesium (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
A-lú-mih (pîn-kim-sio̍k)
Si-lí-khóng (lūi-kim-sio̍k)
Lîn (to-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Liû-hông (to-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Iâm-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Argon (hi-iú khì-thé)
Kah-sò͘ (kiⁿ-kim-sio̍k)
Khā-lú-siúm (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
Scandium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Titanium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Vanadium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Chromium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Manganese (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Thih (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Cobalt (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Nickel (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Tâng (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
A-iân (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Gallium (pîn-kim-sio̍k)
Germanium (lūi-kim-sio̍k)
Phi-sò͘ (lūi-kim-sio̍k)
Selenium (to-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Chhàu-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Krypton (hi-iú khì-thé)
Rubidium (kiⁿ-kim-sio̍k)
Strontium (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
Yttrium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Zirconium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Niobium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Molybdenum (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Technetium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Ruthenium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Rhodium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Palladium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Gîn (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Cadmium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Indium (pîn-kim-sio̍k)
Siah (pîn-kim-sio̍k)
Antimony (lūi-kim-sio̍k)
Tellurium (lūi-kim-sio̍k)
Ak-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Xenon (hi-iú khì-thé)
Caesium (kiⁿ-kim-sio̍k)
Barium (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
Lanthanum (lanthanum-hē)
Cerium (lanthanum-hē)
Praseodymium (lanthanum-hē)
Neodymium (lanthanum-hē)
Promethium (lanthanum-hē)
Samarium (lanthanum-hē)
Europium (lanthanum-hē)
Gadolinium (lanthanum-hē)
Terbium (lanthanum-hē)
Dysprosium (lanthanum-hē)
Holmium (lanthanum-hē)
Erbium (lanthanum-hē)
Thulium (lanthanum-hē)
Ytterbium (lanthanum-hē)
Lutetium (lanthanum-hē)
Hafnium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Tantalum (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Tungsten (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Rhenium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Osmium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Iridium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Pe̍h-kim (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Kim (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Chúi-gîn (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Thallium (pîn-kim-sio̍k)
Iân (pîn-kim-sio̍k)
Bismuth (pîn-kim-sio̍k)
Polonium (pîn-kim-sio̍k)
Astatine (lūi-kim-sio̍k)
Radon (hi-iú khì-thé)
Francium (kiⁿ-kim-sio̍k)
Radium (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
Actinium (actinium-hē)
Thorium (actinium-hē)
Protactinium (actinium-hē)
Uranium (actinium-hē)
Neptunium (actinium-hē)
Plutonium (actinium-hē)
Americium (actinium-hē)
Curium (actinium-hē)
Berkelium (actinium-hē)
Californium (actinium-hē)
Einsteinium (actinium-hē)
Fermium (actinium-hē)
Mendelevium (actinium-hē)
Nobelium (actinium-hē)
Lawrencium (actinium-hē)
Rutherfordium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Dubnium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Seaborgium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Bohrium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Hassium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Meitnerium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Darmstadtium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Roentgenium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Copernicium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Ununtrium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Flerovium (pîn-kim-sio̍k)
Ununpentium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Livermorium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Ununseptium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Ununoctium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)


Be

Mg
lî-sò͘berylliumphêng-sò͘
Goân-chú-hoan 4
Goân-chú-liōng (±) 9.0121831(5)[1]
Goân-sò͘ lūi-pia̍t kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k
Cho̍k, hun-khu 2·2·s
Chiu-kî tē 2 chiu-kî
Tiān-chú pâi-lia̍t [He] 2s2
per shell 2, 2
Bu̍t-lí sèng-chit
Siòng kò͘-thé
Iûⁿ-tiám 1560 K ​(1287 °C, ​2349 °F)
Hut-tiám 2742 K ​(2469 °C, ​4476 °F)
Bi̍t-tō͘  (sek-un) 1.85 g·cm−3
1.690 g·cm−3
Lîm-kài-tiám 5205 K,  MPa (extrapolated)
Iûⁿ-hoà-jia̍t 12.2 kJ·mol−1
Cheng-hoat-jia̍t 292 kJ·mol−1
Jia̍t-iông-liōng 16.443 J·mol−1·K−1
cheng-khì-ap
P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k
tī T (K) 1462 1608 1791 2023 2327 2742
Goân-chú sèng-chit
Sng-hòa-sò͘ +2, +1[2] ​(an amphoteric oxide)
Tiān-hū-tō͘ Pauling scale: 1.57
Tiān-lī-lêng 1st: 899.5 kJ·mol−1
2nd: 1757.1 kJ·mol−1
3rd: 14,848.7 kJ·mol−1
(more)
Goân-chú pòaⁿ-kèng empirical: 112 pm
Kiōng-kè pòaⁿ-kèng 96±3 pm
Van der Waals pòaⁿ-kèng 153 pm
Cha̍p-lio̍k
Chiⁿ-thé kò͘-chō hexagonal close-packed (hcp)
Hexagonal close packed crystal structure for beryllium
Siaⁿ-sok (sòe kùn-á) 12,890 m·s−1 (at r.t.)[3]
Jia̍t-phòng-tiòng 11.3 µm·m−1·K−1 (at 25 °C)
Jia̍t-thoân-tō-lu̍t 200 W·m−1·K−1
Tiān-chó͘-lu̍t 36 nΩ·m (at 20 °C)
Chû-sèng diamagnetic
Young hē-sò͘ 287 GPa
Shear hē-sò͘ 132 GPa
Bulk hē-sò͘ 130 GPa
Poisson pí 0.032
Mohs ngē-tō͘ 5.5
Vickers ngē-tō͘ 1670 MPa
Brinell ngē-tō͘ 590–1320 MPa
CAS teng-kì pian-hō 7440-41-7
Le̍k-sú
Hoat-hiān Louis Nicolas Vauquelin (1797)
Siōng chá hû-lî Friedrich Wöhler & Antoine Bussy (1828)
Chòe ún-tēng ê tông-ūi-sò͘
Chú bûn-chiong: beryllium ê tông-ūi-sò͘
iso NA half-life DM DE (MeV) DP
7Be trace 53.12 d ε 0.862 7Li
γ 0.477
9Be 100% 9Be is stable with 5 neutrons
10Be trace 1.36×106 y β 0.556 10B

Beryllium sī chi̍t-khóan gôan-sò͘ , sio̍k tē-2-cho̍k chham tē-2-chiu-kî.

  1. Standard Atomic Weights 2013. Commission on Isotopic Abundances and Atomic Weights
  2. "Beryllium: Beryllium(I) Hydride compound data" (PDF). bernath.uwaterloo.ca. 2007-12-10 khòaⁿ--ê. 
  3. Pang-bô͘:RubberBible92nd