跳至內容

Ɯ

Wikipedia (chū-iû ê pek-kho-choân-su) beh kā lí kóng...
Ɯ
Ɯ ɯ
Sú-iōng huat
Su-siá hē-thóng Lating jī-bió
Luī-hîng Jī-bió
Gú-im sú-iōng It-puann piáu-sī pì āu put uân-tûn bió-im /ɯ/, hi̍k-tsiá pì iong uân-tûn bió-im [en] /ʉ/.[1]
Unicode bé-uī (U+019C)
 (U+026F)
Li̍k-sú
Huat-tén
  • Ɯ ɯ
Kî-thañ

Ɯ (sió-siá ɯ), mā kiò-tsò "U ê tò-píng M" hi̍k-tsiá "U ê tiông-ho̍k hîng", sī tong-dan [en] hām chami-gú [en] siá-tsok tang-tiong sú-iōng ê hù-ka jī-bió [fr]. Ɯ ê sió-siá jī-bió hîng-tsōng kah U-U liân-jī hi̍k-tsiá tò-píng ê m kāng-khuán, kū-thé tshú-kuat teh jī-thé ⟨Ɯ, ɯ⟩ ê hîng-sik, tsit-ê hîng-sik sī khiā-tī hūn-ha̍p jī-bió [ru] ê kiril jī-bió sha Ш ê siâ-thé tsháu-su jī-bió È. Kî-tiong tuā-siá jī-bió khuann khí-lâi tshin-tshiūnn hòng-tuā ê sió-siá hi̍k-tsiá tuā-siá ê sha Ш, iōng teh su-siá tsòng-gú hām bouyei-gú [en], uì 1950 nî-tāi kàu 1980 nî-tāi tshoo-kî, iû James Owen Dorsey [en] tshòng-kiàn ê tsi̍t-tsióng khiā-tī tuā-siá jī-bió M M piáu-sī tuā-siá jī-bió kah sió-siá jī-bió M ⟨m⟩ piáu-sī sió-siá jī-bió ê tò-píng M ꟽ, ɯ ê tsi̍t-tsiòng hîng-sik iōng teh kanza [en], siouan [en] tíng-tíng gú-giân ê su-siá. Ài tsù-ì tio̍h-sī bē-sái kā Ɯ kah lating-gú tang-tiong sú-iōng ê jī-bió M tńg-se̍h tsò jī-bió kô-tsò-hué.

Im-ti̍k piáu-sī

[siu-kái | kái goân-sí-bé]

⟨Ɯ ɯ⟩ —thong-siông iōng teh piáu-sī pì āu put uân-tûn bió-im /ɯ/[1] ê im-ti̍k.

Sú-iōng gú-giân

[siu-kái | kái goân-sí-bé]

Kóo Norsk-gú

[siu-kái | kái goân-sí-bé]

Tshiú-kó AM 227 fol. [en] tang-tiong ê Kóo Norsk-gú [en] tang-tiong sú-iōng uu liân-jī. Stjórn [en], ti̍k-pia̍t kin-kì Reidar Astås [no] tī 2009-nî pán tang-tiong ê kong-huat, pí-jû "Ok er hon ſꜳ̋ ɯ̋t au fo 50va".[2][3]

Vassalli ê Malta jī-bió

[siu-kái | kái goân-sí-bé]

Mikiel Anton Vassalli [en] tī 1788-nî tshut-pán ê Alfabeto Maltese (Malta jī-bió [en]) lāi-té su-iōng tò-píng ê m. Vassalli teh i āu--lâi ê Malta jī-bió [en] tang-tiong thè-uānn tsit-ê jī-bió kah kî-thann kui-ê jī-bió.

Piáu-im jī-bió

[siu-kái | kái goân-sí-bé]
1848-nî Ellis tui liân-jī jī-bió uu ê biâu-su̍t, teh ing-gú iōng piáu-im jī-bió lâi su-siá.

Liân-jī ⟨uu⟩ í-king iōng teh Isaac Pitman [en] ê piáu-im jī-bió ū tsiânn-tsē pán-pún hi̍k-tsiá tsi̍t-kuá-á ián-sing jī-bió lāi-té; ti̍k-pia̍t sī piáu-sī pì āu uân-tûn bió-im [u], pí-jû tan-sû fɯl (giàn-thâu) hi̍k-tsiá fɯd (si̍t-bu̍t).

Sūi-tián hong-giân jī-bió

[siu-kái | kái goân-sí-bé]

Liân-jī uu ɯ iōng teh Johan August Lundell [en] 1878-nî ê Suī-tián hong-giân jī-bió [en] lāi-té, tāi-piáu tsi̍t-ê pì iong uân-tûn bió-im [en] [ʉ][4].

Ural phing-im jī-bió

[siu-kái | kái goân-sí-bé]

Liân-jī uu ɯ teh Ura piáu-im jī-bió [en] tang-tiong iōng teh pì iong uân-tûn bió-im [en] /ʉ/[4].

Kok-tsè im-piau

[siu-kái | kái goân-sí-bé]

Teh kok-tsè im-piau tang-tiong, sió-siá jī-bió [ɯ]sī tāi-piáu pì-āu put uân-tûn guân-im ê hû-hō. Tsit-ê hû-hō tī 1905-nî ê API-pió tang-tiong í-king kū-iú tsit-ê im-ti̍t.

Teh í 2014-nî phing-huat su-siá ê Tong-dan gú [en] tang-tiong, ‹ ɯ › iōng teh piáu-sī pì āu put uân-tûn guân-im /ɯ/[5].

Teh chami-gú [en] tang-tiong, kin-kì 2013-nîthe̍h-tshut ê phing-siá huat, ɯ iōng teh piáu-sī pì āu put uân-tûn bió-im /ɯ/[6]

James Owen Dorsey [en] sú-iōng tò-píng ê m lâi piáu-sī [m] hām /b/[7] tsi-kan ê hú-im.

M culbuté majuscule dans « A study of Siouan cults » de James Owen Dorsey, 1894, p. 367.

Tò-píng ê m hōo Semyon Novgorodov iōng tehi-ê Iakut-gú jī-jió lāi-té, tsit-ê jī-bió sī khiā tī 1917-nî tsì 1927-nî sú-iōng ê kok-tsè im-piau tíng-kuân[8].

1929-nî ê Iakut-gú jī-bió.

Bouyei-jîn hām Zhuang-jîn

[siu-kái | kái goân-sí-bé]
Tuā-siá hām sió-siá jī-bió Ɯ ná teh tsi̍t-kuá-á zhuang-bûn hām bouyei-bûn ê bûn-hiàn tang-tiong.

Teh bouyei-gú [en] hām tsòng-gú tang-tiong, Ɯ tāi-piáu pì-āu put uân-tûn bió-im /ɯ/, tī 1982-nî teh zhuang-gú tang-tiong hōo jī-bió W hām teh bouyei-gú tang-tiong hōo jī-bió E tshú-tāi.

Tsit-ê jī-bió ê phing-siá sī jī-bió M (m) ê sió-siá hîng-sik ê tian-tò piàn-huà.

Piàn-thé hām hîng-sik

[siu-kái | kái goân-sí-bé]
Huán-tńg M ê hîng-tsōng
Tuā-siá Sió-siá Biâu-su̍t
Khiā tī sió-siá ê tuā-siá hîng-thé.
Sann-tshin-tshiūnn kiril jī-bió cha Ш ê tuā-siá hîng-thé, 1982-nî í-tsiân iōng teh bouyei-gú [en] hām tsòng-gú.
Tuā-siá jī-bió khiā-tī tuā-siá jī-bió M ê jī-thé, tshin-tshiūnn teh kî-tiong ê tsi̍t-tsióng huán-tńg bîng-bûn M [fr] jī-thé ê latin jī-bió.
Tuā-sài jī-bió iû nn̄g-ê liân-jī ê tuā-siá jī-bió U sóo tsoo-sîng ê jī-thé, iōng-teh boo-mî pán-pún ê piáu-im hîng jī-bió hi̍k-tsiá in-ê iân-sin jī-sû.
Sió-siá ê hîng-sik
Hîng-thé huē-tsè tsò uân-tsíng ê jī-bió luī-sū tio̍h Times New Roman ê jī-thé, tshíǹ-suànn khiā-tī tíng-kuân pit-uē khui-thâu ê tò-pîng; tō tshin-tshiūnn uu ê liân-jī hîng-thé.
Iiōng luī-sū ê Times New Roman jī-thé huē-tsè tsò tò-píng m ê hîng-thé; teh uē-suànn ê sán-ê bué-liu tio̍h-sī teh m jī-thé tò-píng liáu-āu ê tíng-kuân) lóng-ú tshìn-suànn [en].
Iōng beh sio-kāng ê thâu-bué pit-uē huē-tsè ê siâ-thé hîng-sik; kin-kì jī-thé ê hông-khe, ē-tàng sī tò-píng ê m hi̍k-tsiá uu liân-jī hîng-thé.

Kè-sǹg-ki piáu-sī

[siu-kái | kái goân-sí-bé]

Tò-píng ê M ē-tàng iōng í-hā Unicode (latin jī-bió khok-tián-B [en], kok-tsè im-piau khok-tián (Unicode/U0250) [en]) jī-hû piáu-sī:

Hîng-sik Jī-bió Jī-hû ket-kòo 16 tsìn-tsè tāi-bé Suat-bîng
tuā-siá Ɯ ƜU+019C U+019C Lating tuā-siá jī-bió ⟨M⟩ huán-tńg
sió-siá ɯ ɯU+026F U+026F Lating tuā-siá jī-bió ⟨m⟩ huán-tńg

Tiong-sè-kí Unicode jī-thé kè-uē [en] (MUFI) khu-hun tumbled m hām uu ê liân-jī, pīng-tshiánn sú-iōng su-iú jī-hû U+E8C6, U+E8C7 iōng teh uu liân-jī (kan-na teh kah MUFI pian-bé kiam-iông ê jī-thé tang-tiong).

  1. 1.0 1.1 台語字第0950151609號公告,《臺灣閩南語羅馬字拼音方案 Archived 2011-07-28 at the Wayback Machine.》,中華民國教育部,2006年10月14日. (Hàn-gí)
  2. Medieval Unicode Font Initiative 2011.
  3. « AM 227 fol., fo 50 »[1][2], sur handrit.is (consulté le 7 avril 2022)
  4. 4.0 4.1 Eriksson 1961, p. 140.
  5. Gué et al. 2020.
  6. Aguirre, González & Panchí 2013.
  7. Dorsey 1894, p. 363.
  8. Yevlampiev, Jumagueldinov & Pentzlin 2012.

Tsham-khó bûn-hiàn

[siu-kái | kái goân-sí-bé]
  • (cmi + es) Daniel Aguirre Licht, Rubén González Vélez et Macario Panchí Carupia, Karta ẽbẽra beɗea ɓɯ kawabiy ita, Manual de enseñanza y escritura ẽbẽra-chamí, Gerencia Indígena, Gobernación de Antioquia, 2013 (ISBN 978-958-8683-56-0, lire en ligne [archive])
  • (en) James Owen Dorsey, A study of Siouan cults, Washington, Smithsonian Institution, Bureau of Ethnology, Government Printing Office, 1894 (lire en ligne [archive])
  • (en) Alexander John Ellis (dir.), « Orijin and ᶙs ov Ƌɛ Fɷnetic Alfabet », Ƌɛ Fɷnetic Jurnal, no 1,‎ janvier 1848, p. 4-31 (lire en ligne [archive])
  • (sv) Manne Eriksson, Svensk ljudskrift 1878–1960 : En översikt över det svenska landsmålsalfabetets utveckling och användning huvudsakligen i tidskriften Svenska Landsmål, Stockholm, P. A. Norstedt & Söner, 1961 (lire en ligne [archive])
  • (en) International Phonetic Association, Handbook of the International Phonetic Association : a guide to the use of the International Phonetic Alphabet, Cambridge, UK ; New York, NY, Cambridge University Press, 1999, 204 p. (ISBN 978-0-521-63751-0 et 0521637511, lire en ligne [archive])
  • (en) Medieval Unicode Font Initiative, « Pipeline for v. 4.0 of the MUFI character recommendation » [archive], sur folk.uib.no, 2011 (consulté le 7 avril 2022)
  • (fr) Gué Nestor, Kpan Joséphine, Vydrin Valentin et Zeh Emmanuel, Syllabaire dan de l’Est Livre d’enseignants, Man – Abidjan, Pȁbhɛ̄nbhȁbhɛ̏n - EDILIS, 2020 (ISBN 978-2-8091-0147-8, lire en ligne [archive])
  • (en) Ilya Yevlampiev, Nurlan Jumagueldinov et Karl Pentzlin, Second revised proposal to encode four historic Latin letters for Sakha (Yakut) (no N4081, L2/12-044), 26 avril 2012 (lire en ligne [archive])
  • (ru) « К унифицированному тюркскому алфавиту » (1re partie), Илин, nos 1-2,‎ 1999 (lire en ligne [archive])
  • (ru) « К унифицированному тюркскому алфавиту » (2e partie), Илин, nos 1-2,‎ 1999 (lire en ligne [archive])
  • Lettres supplémentaires de l'alphabet latin (Additional letters of the Latin alphabet)
  • Serif
  • O̽ o̽ (semiclose-mid near-back rounded vowel)
  • A̽ a̽
  • E̽ e̽
  • U̽ u̽
  • Ɯ (kiril)

Guā-pōo liân-kiat

[siu-kái | kái goân-sí-bé]