Chúi-gîn

Wikipedia (chū-iû ê pek-kho-choân-su) beh kā lí kóng...
Thiàu khì: se̍h chāmchhiau-chhoē
Chúi-gîn,  80Hg
Pouring liquid mercury bionerd.jpg
Mercury Spectra.jpg
Spectral lines of mercury (UV not seen)
Ki-pún sèng-chit
Miâ, hû-hō Chúi-gîn, Hg
Eng-bûn mercury
Gōa-hêng silvery
Chúi-gîn tī chiu-kî-piáu lāi ê ūi-tì
Chúi-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Hāi (goân-sò͘) (hi-iú khì-thé)
Lî-sò͘ (kiⁿ-kim-sio̍k)
Beryllium (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
Phêng-sò͘ (lūi-kim-sio̍k)
Thoàⁿ-sò͘ (to-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Chit-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Sng-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Hut-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Ne-óng (hi-iú khì-thé)
Natrium (kiⁿ-kim-sio̍k)
Magnesium (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
A-lú-mih (pîn-kim-sio̍k)
Si-lí-khóng (lūi-kim-sio̍k)
Lîn (to-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Liû-hông (to-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Iâm-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Argon (hi-iú khì-thé)
Kah-sò͘ (kiⁿ-kim-sio̍k)
Khā-lú-siúm (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
Scandium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Titanium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Vanadium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Chromium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Manganese (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Thih (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Cobalt (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Nickel (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Tâng (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
A-iân (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Gallium (pîn-kim-sio̍k)
Germanium (lūi-kim-sio̍k)
Phi-sò͘ (lūi-kim-sio̍k)
Selenium (to-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Chhàu-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Krypton (hi-iú khì-thé)
Rubidium (kiⁿ-kim-sio̍k)
Strontium (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
Yttrium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Zirconium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Niobium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Molybdenum (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Technetium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Ruthenium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Rhodium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Palladium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Gîn (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Cadmium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Indium (pîn-kim-sio̍k)
Siah (pîn-kim-sio̍k)
Antimony (lūi-kim-sio̍k)
Tellurium (lūi-kim-sio̍k)
Ak-sò͘ (siang-goân-chú hui-kim-sio̍k)
Xenon (hi-iú khì-thé)
Caesium (kiⁿ-kim-sio̍k)
Barium (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
Lanthanum (lanthanum-hē)
Cerium (lanthanum-hē)
Praseodymium (lanthanum-hē)
Neodymium (lanthanum-hē)
Promethium (lanthanum-hē)
Samarium (lanthanum-hē)
Europium (lanthanum-hē)
Gadolinium (lanthanum-hē)
Terbium (lanthanum-hē)
Dysprosium (lanthanum-hē)
Holmium (lanthanum-hē)
Erbium (lanthanum-hē)
Thulium (lanthanum-hē)
Ytterbium (lanthanum-hē)
Lutetium (lanthanum-hē)
Hafnium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Tantalum (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Wolfram (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Rhenium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Osmium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Iridium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Pe̍h-kim (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Kim (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Chúi-gîn (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Thallium (pîn-kim-sio̍k)
Iân (pîn-kim-sio̍k)
Bismuth (pîn-kim-sio̍k)
Polonium (pîn-kim-sio̍k)
Astatine (lūi-kim-sio̍k)
Radon (hi-iú khì-thé)
Francium (kiⁿ-kim-sio̍k)
Radium (kiⁿ-thó͘ kim-sio̍k)
Actinium (actinium-hē)
Thorium (actinium-hē)
Protactinium (actinium-hē)
Uranium (actinium-hē)
Neptunium (actinium-hē)
Plutonium (actinium-hē)
Americium (actinium-hē)
Curium (actinium-hē)
Berkelium (actinium-hē)
Californium (actinium-hē)
Einsteinium (actinium-hē)
Fermium (actinium-hē)
Mendelevium (actinium-hē)
Nobelium (actinium-hē)
Lawrencium (actinium-hē)
Rutherfordium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Dubnium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Seaborgium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Bohrium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Hassium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Meitnerium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Darmstadtium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Roentgenium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Copernicium (kòe-tō͘ kim-sio̍k)
Ununtrium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Flerovium (pîn-kim-sio̍k)
Ununpentium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Livermorium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Ununseptium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Ununoctium (hoà-ha̍k sèng-chit iáu boē hiáu)
Cd

Hg

Cn
kimChúi-gînthallium
Goân-chú-hoan 80
Goân-chú-liōng (±) 200.592(3)[1]
Goân-sò͘ lūi-pia̍t   kòe-tō͘ kim-sio̍k
Cho̍k, hun-khu 12 cho̍k, d khu
Chiu-kî tē 6 chiu-kî
Tiān-chú pâi-lia̍t [Xe] 4f14 5d10 6s2
per shell 2, 8, 18, 32, 18, 2
Bu̍t-lí sèng-chit
Siòng e̍k-thé
Iûⁿ-tiám 234.3210 K ​(−38.8290 °C, ​−37.8922 °F)
Hut-tiám 629.88 K ​(356.73 °C, ​674.11 °F)
Bi̍t-tō͘  (sek-un) 13.534 g·cm−3
Sam-siòng-tiám 234.3156 K, ​1.65×10Pang-bô͘:Sup kPa
Lîm-kài-tiám 1750 K, 172.00 MPa
Iûⁿ-hoà-jia̍t 2.29 kJ·mol−1
Cheng-hoat-jia̍t 59.11 kJ·mol−1
Jia̍t-iông-liōng 27.983 J·mol−1·K−1
cheng-khì-ap
P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k
tī T (K) 315 350 393 449 523 629
Goân-chú sèng-chit
Sng-hòa-sò͘ 4, 2 (mercuric), 1 (mercurous), −2 ​(a mildly basic oxide)
Tiān-hū-tō͘ Pauling scale: 2.00
Tiān-lī-lêng 1st: 1007.1 kJ·mol−1
2nd: 1810 kJ·mol−1
3rd: 3300 kJ·mol−1
Goân-chú pòaⁿ-kèng empirical: 151 pm
Kiōng-kè pòaⁿ-kèng 132±5 pm
Van der Waals pòaⁿ-kèng 155 pm
Cha̍p-lio̍k
Chiⁿ-thé kò͘-chō rhombohedral
Rhombohedral crystal structure for Chúi-gîn
Siaⁿ-sok liquid: 1451.4 m·s−1 (at 20 °C)
Jia̍t-phòng-tiòng 60.4 µm·m−1·K−1 (at 25 °C)
Jia̍t-thoân-tō-lu̍t 8.30 W·m−1·K−1
Tiān-chó͘-lu̍t 961 nΩ·m (at 25 °C)
Chû-sèng diamagnetic[2]
CAS teng-kì pian-hō 7439-97-6
Le̍k-sú
Hoat-hiān Ancient Chinese and Indians (before 2000 BCE)
Chòe ún-tēng ê tông-ūi-sò͘
Chú bûn-chiong: Chúi-gîn ê tông-ūi-sò͘
iso NA half-life DM DE (MeV) DP
194Hg syn 444 y ε 0.040 194Au
195Hg syn 9.9 h ε 1.510 195Au
196Hg 0.15% >2.5×1018 y (α) 2.0273 192Pt
(β+β+) 0.8197 196Pt
197Hg syn 64.14 h ε 0.600 197Au
198Hg 9.97% (α) 1.3833 194Pt
199Hg 16.87% (α) 0.8242 195Pt
200Hg 23.10% (α) 0.7178 196Pt
201Hg 13.18% (α) 0.3341 197Pt
202Hg 29.86% (α) 0.1363 198Pt
203Hg syn 46.612 d β 0.492 203Tl
204Hg 6.87% (α) 200Pt
(ββ) 0.4163 204Pb
Decay modes in parentheses are predicted, but have not yet been observed

Chúi-gîn, kì-hō Hg, Latin-miâ hydrargyrum, sī chi̍t khoán hoà-ha̍k goân-sò͘.

  1. Standard Atomic Weights 2013. Commission on Isotopic Abundances and Atomic Weights
  2. "Mgnetic Susceptibility of the Elements And Inorganic Compounds" (PDF). www-d0.fnal.gov. Fermi National Accelerator Laboratory: DØ Experiment (lagacy document). Archived from the original (PDF) on 2004-03-24. 18 February 2015 khòaⁿ--ê.